Tijdens een tussenjaar kun je werken en sparen, reizen, vrijwilligerswerk doen, een taal leren, een cursus volgen, aan jezelf werken, uitzoeken welke studie bij je past of een begeleid programma volgen. De meeste jongeren combineren er twee of drie.
Acht dingen die je kunt doen
Ze verschillen vooral in wat ze kosten, wat ze opleveren en hoeveel je zelf moet regelen.
Werken en sparen
De goedkoopste optie, want je verdient in plaats van dat je betaalt. Handig als je daarna wil reizen of studeren. Nadeel: je blijft in je vertrouwde omgeving, dus je leert vooral over werk en minder over jezelf.
Reizen en backpacken
Zelf je route bepalen, onderweg boeken en zien waar je uitkomt. Maximale vrijheid en je wordt er snel zelfstandig van. Je regelt wel alles zelf, van visa tot verzekering en veiligheid.
Vrijwilligerswerk
Een periode meedraaien bij een project en een land van binnenuit leren kennen. Kijk kritisch naar wat het project de gemeenschap oplevert. Meer hierover bij vrijwilligerswerk in het buitenland. Hoe dat er in Suriname uitziet lees je bij vrijwilligerswerk in Suriname.
Een taal leren
Een taalcursus met verblijf bij een gastgezin of op een campus. Duidelijk afgebakend, goed geregeld en nuttig voor je cv. Minder avontuurlijk dan de andere opties.
Een cursus of opleiding volgen
Een korte opleiding, een certificaat of een schakeljaar. Vooral zinvol als je al weet welke richting je op wil en een gat moet dichten.
Werken aan jezelf
Coaching, sport, een project dat je altijd al wilde doen. Klinkt vaag, maar voor wie leeg uit een examenjaar komt is dit soms precies wat nodig is.
Uitzoeken welke studie past
Meelopen bij opleidingen, proefstuderen, mensen spreken die het vak doen. Een tussenjaar is het enige moment waarop je daar echt tijd voor hebt.
Een begeleid programma
Reizen met een groep en een vaste begeleider, met een programma eronder. Minder vrijheid, meer structuur. Hoe dat werkt lees je bij een begeleid tussenjaar.
Combineren mag ook
De meeste jongeren doen niet een ding. Een veelvoorkomende volgorde is eerst een paar maanden werken en sparen, dan weg, en daarna terugkomen met genoeg tijd over om de inschrijving voor een opleiding te regelen. Zo betaal je je reis deels zelf en hoef je niet het hele jaar vast te leggen.
Hoe kies je wat bij je past?
Vier vragen die de keuze meestal vanzelf maken.
Wat wil je aan het eind van het jaar kunnen of weten?
Een taal spreken, weten welke studie je kiest, zelfstandiger zijn of gewoon uitgerust. Dat doel bepaalt de rest. Zonder doel wordt het vaak het jaar dat je achteraf niet goed kunt uitleggen.
Hoeveel wil en kun je zelf regelen?
Vind je het leuk om alles uit te zoeken, dan past zelfstandig reizen. Wil je liever dat het geregeld is, dan is een programma logischer. Dat is geen kwestie van durf, maar van voorkeur.
Wat is je budget?
Werken levert op, reizen kost. Een verzorgd programma is duurder maar bevat wel alles. Vergelijk niet de bedragen maar wat erin zit.
Hoeveel tijd heb je echt?
Een volledig jaar is niet altijd nodig. Vier tot acht weken past vaak naast een bijbaan of voor een studiestart, en levert genoeg op om iets te merken.
Waar je aan moet denken bij het plannen
Begin zes tot twaalf maanden van tevoren. Niet omdat alles zo lang duurt, maar omdat visa, vaccinaties en goedkope vluchten tijd vragen en je anders keuzes maakt onder tijdsdruk.
Regel je studiefinanciering. Ga je niet studeren, dan moet je studiefinanciering en je studentenreisproduct stopzetten bij DUO. Doe je dat niet, dan betaal je later terug.
Check verzekering en visa. Een gewone reisverzekering dekt lang niet altijd werken of vrijwilligerswerk. Kijk voor visa en reisadvies op nederlandwereldwijd.nl. Wat er verder bij komt kijken staat bij verzekeringen voor een tussenjaar.
Blijf je lang weg, check dan of je je bij de gemeente moet uitschrijven. En houd ruimte in je planning, want er gaat altijd iets anders dan bedacht. Ben je nog geen 18, controleer dan eerst welke regels er gelden bij een tussenjaar.
Tussenjaar na vmbo, havo, vwo of mbo
Na het vmbo helpt een tussenjaar vooral bij het kiezen van een mbo-richting. Praktijkervaring werkt daar beter dan folders lezen.
Na de havo of het vwo speelt studiekeuze de hoofdrol. Wat er specifiek na de havo mogelijk is, staat bij een tussenjaar na de havo.
Na het mbo of tijdens een hbo- of wo-studie gaat het vaker over twijfel: doorgaan of iets anders. Schrijf je op tijd uit en informeer DUO, dan voorkom je onnodige kosten. De afweging zelf staat bij de voor- en nadelen van een tussenjaar.
Veelgestelde vragen
Wat kun je doen tijdens een tussenjaar?
Werken en sparen, reizen, vrijwilligerswerk, een taal leren, een cursus volgen, aan jezelf werken, uitzoeken welke studie past of een begeleid programma volgen. Combineren kan ook en gebeurt het vaakst.
Wanneer begin je met plannen?
Zes tot twaalf maanden van tevoren. Visa, vaccinaties en betaalbare vluchten kosten tijd, en je wil niet onder tijdsdruk kiezen.
Moet ik mijn studiefinanciering stopzetten?
Ja, als je niet studeert. Dat geldt ook voor je studentenreisproduct. Regel dit bij DUO voordat je vertrekt, anders moet je later terugbetalen.
Kan ik een tussenjaar korter maken dan een jaar?
Zeker. Programma s van vier tot acht weken komen veel voor. Die passen naast een bijbaan of vlak voor een studiestart, en zijn lang genoeg om iets te merken.
Een van de mogelijkheden op een rij
Het Suri Impact Breekjaar combineert vrijwilligerswerk, coaching en excursies in vier weken Suriname, voor jongeren van 17 tot en met 22 jaar. Niet de enige route, wel een concrete. Hoe een maand daar eruitziet lees je in de reisverslagen.
