Kun je zomaar een tussenjaar nemen? De regels op een rij

Regels

Ja, je mag een tussenjaar nemen. Voor de meeste jongeren hoeft niemand daar toestemming voor te geven. Er is een uitzondering: ben je nog geen 18 en heb je nog geen startkwalificatie, dan geldt de kwalificatieplicht en volg je volledig dagonderwijs. Hieronder staat per situatie wat wel en niet mag, en wat je regelt voordat je vertrekt.

Mag je zomaar stoppen met school?

Dat hangt af van je leeftijd en van je diploma. De Nederlandse regels staan in de leerplicht en kwalificatieplicht van de Rijksoverheid. Zoek je situatie hieronder op.

Je bent nog geen 16

Dan ben je leerplichtig. De leerplicht geldt voor kinderen tussen 5 en 16 jaar en je maakt het schooljaar waarin je 16 wordt eerst nog af. Een tussenjaar is dan geen optie. Een langere reis in de schoolvakantie kan wel.

Je bent 16 of 17 zonder startkwalificatie

Dan val je onder de kwalificatieplicht. Die geldt voor jongeren tussen 16 en 18 jaar zonder startkwalificatie en betekent dat je volledig dagonderwijs volgt en niet voltijd mag werken. Een heel vrij jaar zit er dus niet in. Een kort programma naast of tussen je opleiding, bijvoorbeeld in de zomer, kan wel.

Je hebt een startkwalificatie

Een startkwalificatie is minimaal een diploma havo, vwo of mbo op niveau 2 of hoger. Heb je dat, dan vervalt de kwalificatieplicht, ook als je nog 16 of 17 bent. Je bent dan vrij om een tussenjaar te nemen. Dat geldt dus ook voor de meeste geslaagden die net de havo hebben afgerond.

Je bent 18 of ouder

Vanaf je 18e vervalt de kwalificatieplicht sowieso. Je hoeft niemand om toestemming te vragen. Houd er wel rekening mee dat je zonder inschrijving bij een opleiding geen recht hebt op studiefinanciering en op het studentenreisproduct.

Je bent gestopt met een studie

Ook dan mag je een tussenjaar nemen. Schrijf je op tijd uit bij de opleiding en zet daarna via DUO je studiefinanciering en studentenreisproduct stop. Laat je het reisproduct doorlopen terwijl je er geen recht meer op hebt, dan kan DUO een boete opleggen. Twijfel je over je studiekeuze? Lees dan of een tussenjaar daarbij kan helpen.

Wat je regelt voordat je vertrekt

Dit zijn de dingen die jongeren het vaakst te laat oppakken.

Je aanmelding voor een vervolgopleiding, ook als je pas een jaar later start
Uitschrijven bij je huidige opleiding
Studiefinanciering en studentenreisproduct stopzetten bij DUO
Een zorgverzekering die ook in het buitenland dekt
Een reisverzekering die vrijwilligerswerk en avontuurlijke activiteiten dekt
Een paspoort dat lang genoeg geldig is, plus een eventueel visum
Vaccinaties via de GGD, ruim voor vertrek
Schriftelijke toestemming van je ouders als je nog geen 18 bent

Telt een tussenjaar mee voor je aanmelding?

Een tussenjaar heeft geen invloed op je toelating. Wat wel telt zijn de aanmelddeadlines. Voor de meeste hbo- en wo-opleidingen meld je je aan voor 1 mei voor het studiejaar dat in september begint. Opleidingen met een numerus fixus hebben een eerdere deadline. Zit je in je tussenjaar in het buitenland, zet die datum dan in je agenda, want je moet je aanmelding zelf doen. Kijk voor de exacte data bij de opleiding en op studiekeuze123.nl.

Wat als je nog geen 18 bent?

Veel jongeren die net eindexamen hebben gedaan zijn 17. Heb je je diploma op zak, dan heb je een startkwalificatie en mag je gewoon een tussenjaar nemen. Ben je 17 zonder diploma, dan geldt de kwalificatieplicht nog. Los van de wet vragen aanbieders van programma’s in het buitenland bij minderjarigen vrijwel altijd schriftelijke toestemming van ouders of verzorgers, en soms geldt er een minimumleeftijd. Voor ouders staat er meer uitleg op de pagina informatie voor ouders.

Een tussenjaar dat naast de regels past

Het Suri Impact Breekjaar duurt vier weken en is bedoeld voor jongeren van 17 tot en met 22 jaar. Doordat het programma kort is, past het naast een opleiding, in de zomer of aan het begin van een tussenjaar. Je woont in Paramaribo, doet vrijwilligerswerk dat aansluit bij je interesses en krijgt begeleiding van een coach. Meer over die vorm lees je bij begeleid tussenjaar.

Veelgestelde vragen over de regels

Kun je zomaar een tussenjaar nemen?

Ja, zodra je een startkwalificatie hebt of 18 bent. Een startkwalificatie is minimaal een diploma havo, vwo of mbo niveau 2 of hoger. Tot die tijd geldt de kwalificatieplicht en volg je volledig dagonderwijs.

Zodra de leerplicht en de kwalificatieplicht niet meer voor je gelden. De leerplicht loopt tot je 16e, de kwalificatieplicht tot je 18e of tot het moment dat je een startkwalificatie hebt.

Ja, als je je havo-, vwo- of mbo-diploma op niveau 2 of hoger hebt gehaald. Zonder dat diploma val je op je 17e nog onder de kwalificatieplicht en moet je onderwijs blijven volgen.

Als je stopt of een jaar niet studeert wel. Regel dat bij de opleiding en zet daarna via DUO je studiefinanciering en studentenreisproduct stop, anders loop je het risico op een boete.

Gerelateerd bericht

Vraag meer informatie aan

Heb je vragen?
Voel je vrij om contact met ons op te nemen. We staan je graag te woord.