Week 4: de laatste week

Je wilt nog zoveel mogelijk doen en tegelijkertijd begint het afscheid langzaam dichterbij te komen. Vier weken klonken vooraf misschien lang, maar zodra je in de laatste week zat, voelde het ineens veel te kort.

De deelnemers kenden Paramaribo inmiddels, het vrijwilligerswerk voelde vertrouwd en binnen de groep was een eigen ritme ontstaan. Juist daardoor voelde deze week anders dan de eerste. Er waren nog activiteiten en nieuwe ervaringen, maar steeds vaker kwam ook het besef: dit is de laatste keer.

Nog één keer avontuur

Parabello

De laatste week betekende niet dat het programma rustig werd afgebouwd. Er stond nog een dag bij Parabello op het programma en na weken vol stad, vrijwilligerswerk, natuur en het binnenland mocht er ook gewoon wat adrenaline bij.

Onder andere quadrijden hoorde bij deze dag. Voor Annelie zou juist het quadrijden later een van de ervaringen zijn die ze noemde wanneer ze terugkeek op haar tijd in Suriname.

Na vier weken waarin zoveel inmiddels normaal was geworden, was het bijzonder hoe snel een nieuwe activiteit je weer even dat gevoel van het begin kon geven: iets doen wat je nog nooit eerder had gedaan en gewoon kijken hoe het uitpakt.

Laatste keren

Dingen worden ineens een afscheid

Ook de laatste dagen van het vrijwilligerswerk voelden anders dan de eerste. Vier weken eerder stapte iedereen ergens naar binnen zonder precies te weten wie ze zouden ontmoeten of wat er van ze verwacht werd. Inmiddels kende je gezichten, wist je hoe de dagen verliepen en waren er op verschillende plekken contacten ontstaan.

En dan kwam ineens dat moment waarop je besefte dat iets de laatste keer was. De laatste rit naar je vrijwilligersplek. De laatste ochtend of middag. De laatste keer samenwerken en uiteindelijk afscheid nemen van mensen die een paar weken eerder nog volledig onbekend waren.

Het hoefde geen groot of dramatisch moment te zijn. Maar iedereen merkte wel dat het anders voelde dan aan het begin.

8 april

De Wandelmars in Paramaribo

Op 8 april begon De Wandelaars in Paramaribo en de eerste dag liep de groep gezamenlijk mee. Wie bij een wandelmars alleen denkt aan rustig een paar kilometer wandelen, krijgt in Suriname al snel een ander beeld.

Muziek, mensen langs de kant, groepen op straat, dans, geluid en warmte maakten het veel meer dan alleen een wandeling. Het voelde soms bijna als een evenement dat zich al lopend door de stad bewoog.

De overige drie dagen konden de deelnemers zelf bepalen of ze opnieuw wilden meelopen. Dat paste eigenlijk precies bij deze laatste week. In de eerste week deden we nog veel gezamenlijk. Nu kregen deelnemers steeds meer ruimte om zelf te kiezen waar ze wel of niet aan mee wilden doen.

Terugkijken

Wat is er eigenlijk veranderd?

Tijdens de laatste persoonlijke gesprekken keken we terug op de afgelopen vier weken. Niet alleen met de vraag wat iemand het leukste had gevonden, maar vooral: wat heb je over jezelf geleerd?

Voor iedereen lag dat ergens anders. Voor de één was vier weken van huis zijn al een enorme stap. Een ander merkte vooral dat het makkelijker was geworden om initiatief te nemen, zelf iets te bedenken en het vervolgens ook daadwerkelijk uit te voeren. Weer iemand anders ontdekte dat het steeds makkelijker werd om nieuwe mensen aan te spreken en contact te maken.

Frédérique merkte bijvoorbeeld dat dingen die vooraf misschien vanzelfsprekend leken, zoals zelf een taxi regelen, boodschappen doen, eten regelen en koken, inmiddels gewoon onderdeel van haar dagelijkse leven waren geworden. Ze merkte dat ze minder verlegen was geworden en sneller iets nieuws probeerde.

Dominick had geleerd zich meer open te stellen. Annelie ontdekte juist hoeveel energie ze kreeg van nieuwe mensen leren kennen, contact maken en zichzelf onderdompelen in Suriname.

Dat zijn geen dingen die je op een activiteitenlijst terugvindt. Ze ontstonden doordat de deelnemers vier weken lang ergens anders leefden en steeds opnieuw kleine keuzes zelf moesten maken.

Laatste avond

Nog één keer samen aan tafel

Aan het einde van het programma kwamen we nog één keer samen voor het afsluitende diner.

Vier weken eerder zaten we voor het eerst met elkaar aan tafel bij Chi Min. Toen moest iedereen elkaar nog leren kennen. Nu zat daar een groep met gezamenlijke herinneringen.

Brownsberg. De dolfijnen. Vrijwilligerswerk. De boot naar het binnenland. Kaaimannen zoeken in het donker. Roti eten. Poolparty’s. Uitgaan. Nieuwe mensen ontmoeten. Mooie momenten, grappige momenten en natuurlijk ook de momenten waarop iemand even op je zenuwen werkte.

En waarschijnlijk waren er inmiddels genoeg verhalen die alleen de mensen aan tafel volledig begrepen.

Het verschil tussen die eerste en laatste avond zei eigenlijk al veel over wat er in vier weken was gebeurd.

Daarna

Naar het vliegveld

Op 12 april kwam dan echt het moment waarop de koffers weer dicht moesten en we richting het vliegveld vertrokken.

Vier weken eerder was bijna alles onbekend. Nu namen de deelnemers afscheid van een plek waar ondertussen een eigen dagelijks ritme was ontstaan. Rond het vliegveld werd zo’n reis ineens heel concreet. Paspoort, bagage, inchecken, nog even zitten en daarna het vliegtuig richting Nederland.

De vlucht verliep rustig en de volgende ochtend landde de groep zelfs iets eerder dan gepland. Ineens stond iedereen weer in Nederland.

Vier weken Suriname waren voorbij.

Maar de ervaring stopte natuurlijk niet op het moment dat het vliegtuig landde.

Hoe zag de laatste week van Suri Impact eruit?

De vierde en laatste week van Suri Impact Breekjaar in Suriname stond in het teken van de laatste activiteiten, afscheid nemen en terugkijken op de persoonlijke ontwikkeling van de deelnemers. De groep ging onder andere naar Parabello, liep mee met De Wandelaars en rondde het vrijwilligerswerk af.

Tijdens de laatste persoonlijke gesprekken werd vooral duidelijk dat ontwikkeling niet altijd in één groot moment zit. Voor veel deelnemers ging het juist om kleine veranderingen: makkelijker initiatief nemen, zelfstandig dingen regelen, nieuwe mensen aanspreken of meer vertrouwen krijgen in hun eigen keuzes.

Vier weken eerder moest veel nog worden uitgelegd en samen worden gedaan. Aan het einde van de reis konden deelnemers steeds meer zelf.

Geen van die veranderingen stond als activiteit in het programma. Maar uiteindelijk waren het juist de dingen waarmee ze thuiskwamen.